Paulak Une/Maningkir tangga.
Molo didok Paulak Une:
·
Dung hira-hira 7 ( pitu ) ari boru
muli dibagas ni simatuana, paranak rap dohot parumaenna borhat tu huta ni
hula-hulana (parboru), digoari ma i mebat manang paulak une. Dipatupa paranak
do sipanganon laho pasahatonna tu parboru. Songon i sian parboru, dipatupa do
dekke dohot boras sipir ni tondi sipasahaton-na tu paranak. Ima boanon nasida
tu bagas na be.
·
Molo didok Maningkir tangga:
·
Parboru borhat tu huta ni paranak,
mamboan boras sipir ni tondi dohot dengke,
·
Paranak patupa sipanganon, somal
do diulaonon mardalan upa panaru didok, napinasahat ni paranak tu boru ni
parboru,
·
Suang songon ima dipasahat
pasituak natonggi sian paranak tu natua-tua sian Raja parhata ni parboru.
·
Di Ulaon sadari hira songononma:
·
Diparade paranak ma tudu-tudu ni
sipanganon sipasahatonna tu parboru. Suang songon i nang parboru, diparade ma
dekke, boras sipir ni tondi. Jala nunga masa saonari diparade parboru lampet di
tandok si pasahatonna tu paranak. Dipasahat ma i tu hasahatanna.
·
Dipasahat (ditaruhon) parboru ma
boru muli tu paranak, jala diparade paranak ma songon upa panaru tu pariban ni
boru muli, songon i masituak natonggi tu natua-tua ni parboru.
·
Tarhira songonon ma didok
Parsinabul ni Parboru: “Di hamu raja ni pamoruonnami, ala naung dos rohanta,
saonari ma taulahon ulaon sadari.”
·
Tarhira songonon ma alus ni
Parsinabul ni Paranak: “Nauli rajanami.”Dung singkop diulahon ulaon sadari,
jala sidung mardalan sude na i ditutup ma dohot ende dungi martangiang
naniuluhon ni salah seorang hamba Tuhan sian pihak parboru. Gabe ma jala horas!
·
Na porlu sibotoon dohot siingoton
di ulaon adat paradaton ulaon sadari i ma paulak une manang maningkir tangga i
ma:Molo ulaon alap jual (ulaon di parboru) ulaon sadari digoari ma i paulak
une,
·
Molo ulaon taruhon jual (ulaon di
paranak) ulaon sadari digoari ma i maningkir tangga.
·
Hira songon i ma rumang dohot
ruhut ni ulaon di namarhata sinamot dohot pesta unjuk nasomal.
·
Godang dope angka na hurang manang
lupa rumang dohot ruhut-ruhut paradaton, alai pos roha di hita saluhutna,
marboha bahenon hita di angka nahurang malo dope hami, lumobi ma i di angka
hata pandohanna so haru pas di rohanta.
Notabene:
1. Masa
muse taida di ulaon pesta unjuk diparade pihak parboru dohot paranak, na nidok
Jambar Tataring (Amplop parpudi). I ma berupa hepeng laho sipasahatonna tu
angka dongan tubuna be, angka natuatua namandohoti ulaon i sahat tu na simpul.
Taringot di bilanganna, saguru tu hasuhuton ma i. Alai, somalna dibagi ma
jambar tataring i andorang so mardalan ulaon sadari. Angka na uli ma i molo
sian dos ni roha.
2. Molo
tu angka horong ni hula-hula, sian pihak paranak manang hula-hula ni parboru,
na pasahathon ulos holong tu pengantin, dilehon do songon pasituak-natonggi
nasida dung sae pasahathon ulos i. Angka nauli ma i tutu. Alai, adong deba na
so mangulahon i ala nungnga dipasada di tingki na pasahathon upa tulang. Alai
molo boi nian, asing ma tabahen jambar ni hula-hula, tulang, asing muse
masituaknatonggi nasida. Aek godang aek laut, dos ni roha sibahen na saut.